कृषिशास्त्र समुह

ओडीशाच्या कटक, आयसीएआर-नॅशनल राईस रिसर्च इन्स्टिट्यूटच्या शास्त्रज्ञांनी शोधलेल्या प्रगत सोलर बेस्ड अल्टरनेट एनर्जी लाइट ट्रॅप (AELT) डिव्हाइसला आज पेटंट (पेटंट क्रमांक 357993) देण्यात आले.
एईएलटी डिव्हाइस सौर उर्जा यंत्रणेद्वारे शेतात उडणाऱ्या किड्यांना पकडण्यास मदत करते.

एईएलटी डिव्हाइस कशाप्रकारे कार्य करते?

एईएलटीमध्ये उडणारे कीटक आकर्षित करण्यासाठी लाईट ट्रॅप युनिट समाविष्ट आहे;
कलेक्टर युनिट लाइट ट्रॅपमधून अडकलेल्या कीड्यांना मिळविण्यासाठी लाईट ट्रॅप युनिटमध्ये जोडले गेले आहे.
कीटक गोळा करणार्‍या युनिटमध्ये मोहित कीटकांना निर्देशित करण्यासाठी एक फनेल बसविली आहे.
फनेल शीर्षस्थानी सामील झालेल्या तीन बाफल्सचे समर्थन करते. प्रकाश सापळा शेतात बसविण्यासाठी वरच्या भागावर हुक देण्यात आला आहे.
लाईट ट्रॅप युनिटच्या वर लाईट ट्रॅप युनिटला आवश्यक वीज पुरवठा तसेच बॅटरी चार्ज करण्यासाठी सौर पॅनेल बसविण्यात आले आहे.
लहान किडे (बहुतेक फायद्याचे कीटक) वेगळे करण्यासाठी दोन कोठारे असलेली कलेक्शन युनिट मोठ्या आकाराच्या छिद्रे असलेल्या जाळीने विभक्त केली जाते आणि तळाशी, चेंबर उघडण्यासाठी आणि बंद करण्यासाठी एक टोपी दिली जाते.
कलेक्टर युनिटमध्ये एक कंपन असेंब्ली आहे ज्यात एक कंट्रोलर आहे आणि सेन्सर जोडीने कंट्रोलरला जाळी कंपित करण्यासाठी प्रथम सिग्नल प्रसारित करतो.

एकदा, जाळी कंपित करण्यास सुरवात झाली, की लहान फायद्याचे कीटक खाली पडतील आणि दुसर्‍या चेंबरमध्ये जमा होतील.
लहान-निशाण नसलेले कीटक, बहुतेक नैसर्गिक शत्रू अडकल्यामुळे पिकाच्या वातावरणामध्ये सहज सुटू शकतात.
मुख्य कीटक संकलन युनिटमधून लक्ष्य नसलेले / नैसर्गिक शत्रूपासून बचाव करण्याची सुविधा ही कीड व्यवस्थापनाच्या जैव-गहन दृष्टिकोनसाठी इष्ट गुणधर्म आहे.
लाइट ट्रॅप युनिटमध्ये सेन्सर देखील देण्यात आला आहे जो संध्याकाळच्या वेळी आपोआप प्रकाश होईल आणि टायमरमध्ये वापरकर्त्याने ठरवलेल्या वेळेनुसार तीन ते चार तासांनी स्विच-ऑफ होईल.
ढगाळ आणि धुके असणार्‍या हवामानातही डिव्हाइस ठेवण्यासाठी आणि ऑपरेट करण्यासाठी डिव्हाइसमध्ये उच्च क्षमतेची बॅटरी बसविण्यात आली आहे.
चार ते पाच दिवस चालण्यासाठी युनिटला आवश्यक वीज पुरवण्यासाठी बॅटरी पूर्णपणे चार्ज झालेल्या स्थितीत पुरेशी उर्जा संचयित करू शकते.
हे स्वस्त आहे कारण ते सौरऊर्जेवर चालतील, शिवाय पोर्टेबलही आहे.
डिव्हाइस वापरात नसताना सहजपणे वापर आणि संचयित केले जावू शकते.
स्वयंचलित एईएलटी एक आर्थिक आणि पर्यावरणास अनुकूल कीटक पकडण्याचे साधन आहे जे वापरण्यास सुलभ आहे आणि कमी देखभाल आवश्यक आहे ऑपरेशनल खर्च कमी करून मोठ्या संख्येने कीटक हाताळण्यास मदत होते.

(स्त्रोत: आयसीएआर-राष्ट्रीय भात संशोधन संस्था, कटक)